Trong quá trình khai thác xe tải, chi phí nhiên liệu, đặc biệt là dầu diesel luôn chiếm phần đáng kể trong tổng chi phí vận hành. Do đó, nắm rõ cách tính định mức dầu cho xe tải sẽ giúp chủ xe và doanh nghiệp vận tải quản lý nhiên liệu hiệu quả, hạn chế lãng phí và tối ưu lợi nhuận. Vậy định mức dầu là gì và được xác định ra sao? Cùng Ô tô Phú Mẫn tìm hiểu rõ ngay trong bài viết dưới đây.
Định mức dầu cho xe tải là gì?
Định mức dầu, hay còn gọi là định mức tiêu hao nhiên liệu, được hiểu là lượng nhiên liệu dự kiến mà xe tải sử dụng trong một quãng đường hoặc một đơn vị vận chuyển nhất định, phổ biến nhất là tính theo lít/100 km hoặc theo khối lượng hàng hóa chuyên chở. Trong thực tế, áp dụng định mức dầu là yêu cầu quan trọng đối với các doanh nghiệp vận tải nhằm kiểm soát chi phí nhiên liệu, xây dựng giá cước hợp lý, đánh giá hiệu quả khai thác xe và hạn chế tình trạng thất thoát dầu diesel.

Tuy nhiên, nhiều người khi chọn mua xe tải thường chỉ quan tâm đến thương hiệu hay độ bền mà chưa chú trọng đúng mức đến chỉ số tiêu hao nhiên liệu. Chỉ khi trực tiếp vận hành và so sánh, sự chênh lệch giữa các xe có mức tiêu hao khác nhau mới cho thấy tác động rõ rệt đến chi phí, đặc biệt khi xe chạy thường xuyên và đường dài.
Cách tính định mức dầu cho xe tải
Tùy theo mục đích quản lý, định mức dầu cho xe tải có thể được tính theo quãng đường di chuyển hoặc theo khối lượng hàng hóa vận chuyển.
Tính theo quãng đường (km)
Phương pháp này giúp tài xế và chủ xe kiểm soát mức tiêu hao nhiên liệu trên mỗi 100 km vận hành.
Công thức: Định mức dầu (L/100 km) = (Lượng dầu đã sử dụng ÷ Tổng số km chạy) × 100
Ví dụ: Một xe tải chạy tuyến Hồ Chí Minh – Cần Thơ với quãng đường 150 km. Trước khi đi, xe được đổ đầy 60 lít dầu. Khi quay về Hồ Chí Minh, xe đổ thêm 30 lít để đầy bình. Như vậy, lượng dầu thực tế đã tiêu thụ là 30 lít cho 150 km. Áp dụng công thức: (30 ÷ 150) × 100 = 20 lít/100 km.
Tính theo khối lượng vận chuyển (tấn-km)
Cách tính này thường được doanh nghiệp vận tải sử dụng để đánh giá chi phí nhiên liệu theo hiệu quả chở hàng.
Công thức: Định mức dầu = (Tổng lượng dầu tiêu hao ÷ Tổng tấn-km vận chuyển) × 100
Trong đó, tấn-km được xác định bằng tải trọng hàng hóa (tấn) nhân với quãng đường vận chuyển (km).
Ví dụ: Xe tải chở 10 tấn hàng đi quãng đường 200 km, tương đương 2.000 tấn-km. Tổng lượng dầu tiêu hao là 35 lít. Áp dụng công thức: (35 ÷ 2.000) × 100 = 1,75 lít/100 tấn-km.

Mức tiêu hao nhiên liệu tham khảo
Lượng dầu tiêu thụ của xe tải thường thay đổi tùy theo tải trọng và mục đích sử dụng. Dưới đây là mức tiêu hao dầu trung bình để bạn tham khảo:
- Xe tải nhẹ (dưới 2,5 tấn): khoảng 8 – 12 lít/100 km
- Xe tải trung (từ 3 – 8 tấn): khoảng 13 – 18 lít/100 km
- Xe tải nặng (từ 10 – 18 tấn): khoảng 18 – 25 lít/100 km
- Xe đầu kéo (trên 20 tấn): khoảng 25 – 35 lít/100 km
Lưu ý: Các con số trên được tính trong điều kiện vận hành thuận lợi như đường bằng phẳng, xe chở đúng tải và chạy ổn định. Trên thực tế, mức tiêu hao nhiên liệu có thể tăng thêm 10 – 30% nếu xe thường xuyên chạy đường đèo dốc, chở quá tải hoặc di chuyển trong đô thị với tần suất dừng, khởi động cao.
Xem thêm:
5 Yếu tố ảnh hưởng đến định mức dầu xe tải
Định mức dầu cho xe tải không cố định mà chịu tác động bởi nhiều yếu tố trong quá trình vận hành và sử dụng thực tế.
Điều kiện sử dụng và môi trường vận hành
Thời tiết, nhiệt độ môi trường, địa hình, tình trạng mặt đường và mức tải trọng thực tế đều tác động trực tiếp đến mức tiêu hao nhiên liệu. Xe chạy đường bằng phẳng, thông thoáng sẽ tiết kiệm nhiên liệu hơn so với đường đồi núi, gồ ghề hoặc thường xuyên ùn tắc.

Nhiệt độ và thời tiết
Hiệu suất động cơ thường đạt mức tối ưu ở điều kiện tiêu chuẩn do nhà sản xuất công bố. Khi nhiệt độ môi trường quá cao hoặc quá thấp, động cơ có thể hoạt động kém hiệu quả hơn, làm tăng lượng dầu tiêu thụ.
Nhà sản xuất và công nghệ động cơ
Mỗi hãng xe có thiết kế động cơ, công nghệ và tiêu chuẩn sản xuất khác nhau. Các dòng xe ứng dụng công nghệ hiện đại, động cơ tăng áp hoặc đạt tiêu chuẩn khí thải cao thường có khả năng tối ưu nhiên liệu tốt hơn.

Tài xế
Cách lái xe cũng ảnh hưởng lớn đến mức tiêu hao nhiên liệu. Khi tăng tốc đột ngột, phanh gấp, chạy quá tốc độ, chở quá tải hoặc chọn lộ trình không hợp lý có thể làm dầu tiêu hao tăng từ 5–30% so với lái xe ổn định, đúng kỹ thuật.
Chất lượng dầu
Dầu kém chất lượng khiến động cơ vận hành không ổn định, tiêu hao nhiên liệu nhiều hơn và có thể gây hư hỏng máy về lâu dài. Nên sử dụng nhiên liệu đạt chuẩn và ưu tiên các dòng xe đáp ứng tiêu chuẩn khí thải Euro 5.

Khi áp dụng đúng cách tính định mức dầu cho xe tải sẽ giúp tài xế và doanh nghiệp chủ động kiểm soát chi phí nhiên liệu. Khi định mức được xây dựng sát thực tế, doanh nghiệp không chỉ tối ưu lợi nhuận mà còn góp phần vận hành xe bền bỉ, lâu dài hơn. Theo dõi website Ô tô Phú Mẫn để cập nhật thêm nhiều bài viết, kiến thức vận tải và kinh nghiệm sử dụng xe hữu ích nhé.
CÔNG TY CỔ PHẦN THƯƠNG MẠI DỊCH VỤ PHÚ MẪN
Địa chỉ: 34D Phạm Văn Chiêu, Phường Thông Tây Hội, Thành phố Hồ Chí Minh
Showroom: 10/9 Quốc Lộ 13, KP Tây, P. Lái Thiêu, Thành phố Hồ Chí Minh
Hotline: 0906.639.577 – 1900.2525.34


